Türk Kızılay, psikolojik ilk yardım bilgisinin ruh sağlığı uzmanlarının yanı sıra gönüllüler, ilk müdahale ekipleri ve toplumun geniş kesimlerine ulaşmasını hedefleyen bir el kitabı yayımladı.
Depremler, seller, yangınlar ve salgınlar gibi olayların yalnızca maddi kayıplara yol açmadığını, aynı zamanda bireylerin ruh sağlığını da derinden etkileyebileceğini vurgulayan Türk Kızılay, bu olumsuz etkilerin en aza indirilmesi için erken dönemde verilecek desteğin önemine dikkat çekiyor.
El kitabı, Türk Kızılay'ın Psikolojik İlk Yardım (PİY) eğitim serisindeki Katılımcı El Kitabı'nın temel bilgilerini kısa ve anlaşılır bir biçimde sunuyor. Kızılhaç ve Kızılay Hareketi Ruh Sağlığı ve Psikososyal Destek Merkezinin rehberleri referans alınarak hazırlanan kitap, Türkiye'de yaşanan olay türlerine ve kültürel yapıya uygun örneklere yer veriyor.
Kitap, psikolojik ilk yardımı, kriz ya da acil durumdan etkilenen kişilerin sakinleşmelerine, kendilerini güvende hissetmelerine ve daha fazla zarar görmeden durumla baş edebilmelerine yardımcı olan bir destek yöntemi olarak tanımlıyor. Uygulama, "İzle, Dinle, Bağ Kur" olmak üzere üç temel basamağa dayanıyor.
- "İzle" aşamasında kriz ortamı, güvenlik riskleri ve acil ihtiyaçlar gözlemleniyor.
- "Dinle" aşamasında etkilenen kişilerle yargılamadan iletişim kuruluyor ve ihtiyaçları belirleniyor.
- "Bağ Kur" aşamasında da kişiler, sosyal destek kaynaklarına, doğru bilgiye ve ihtiyaç duydukları hizmetlere yönlendiriliyor. Her basamak için uygulayıcıya yol gösteren rehber sorular, vaka örnekleriyle somut hale getiriliyor.
Kitapta, psikolojik ilk yardımın ne olduğu kadar, ne olmadığı da açıkça belirtiliyor. PİY, ayrıntılı terapi ya da tedavi yöntemi değil; bireyin kendini güvende ve yargılanmadan ifade edebileceği bir alan sunan, acil ihtiyaçlarına odaklanan, kendi baş etme yöntemlerini kullanmasını ve sosyal destek kaynaklarından yararlanmasını teşvik eden bir destekleyici ve koruyucu yaklaşım olarak öne çıkıyor. Uygulayıcıların olayın ayrıntılarını sorgulamaması, kişileri duygularını paylaşmaya zorlamaması ve gerçekçi olmayan vaatlerde bulunmaması gerektiği vurgulanıyor.
Psikolojik ilk yardımın yalnızca ruh sağlığı profesyonellerine özgü olmadığını hatırlatan kitap, temel bilgi ve beceri eğitimi alan ilk müdahale ekiplerinin, gönüllülerin ve insani yardım çalışanlarının da bu desteği sunabileceğini belirtiyor. Aktif dinleme, yargılamadan yaklaşma ve sakinleştirme gibi birçok kişinin günlük hayatta farkında olmadan kullandığı becerilerin, doğru bilgiyle desteklendiğinde kriz anlarında etkili yardıma dönüşebileceği vurgulanıyor.
Psikolojik İlk Yardım El Kitabı'na Kızılay Akademi'nin internet sitesinden ulaşılabiliyor. Türk Kızılay, afet, kriz ve zorlayıcı olaylardan etkilenen kişilere nasıl destek olunabileceğini sade ve uygulanabilir adımlarla anlatan bu el kitabını yayımladı.
