ABD, Dünya yörüngesinde aktif silah sistemlerine sahip olduğunu ilk kez açıkça doğruladı. Silahların sayısı, özellikleri ve ne zaman konuşlandırıldığı gizli tutulurken, Washington’ın açıklaması Çin ve Rusya’nın sert tepkisine yol açtı. Uzayda yeni bir silahlanma yarışı ihtimali yeniden gündeme geldi.
ABD ile Çin ve Rusya arasındaki askeri rekabet, Dünya yörüngesine taşınırken Washington’dan dikkat çeken bir açıklama geldi.
ABD Hava Kuvvetleri Bakanı Troy Meink, Maryland’de düzenlenen Air, Space and Cyber Conference’ta yaptığı konuşmada, ABD Uzay Kuvvetleri’nin yörüngede aktif silah sistemlerine sahip olduğunu doğruladı.
Meink, Uzay Kuvvetleri’nin Amerikan müşterek kuvvetlerini düşman eylemlerine karşı korumak amacıyla “uzay kontrol silahlarına” sahip olduğunu söyledi.
Ancak sistemlerin kapasitesiyle ilgili ayrıntılar kamuoyuyla paylaşılmadı.
Meink’e, söz konusu silahların özellikleri, sayısı ve yörüngeye ne zaman yerleştirildiği soruldu. ABD’li bakan ise bu konularda bilgi vermekten kaçındı.
Silahların ayrıntılarının açıklanmamasının caydırıcılık açısından önem taşıdığını belirten Meink’in açıklaması, Pentagon’un uzaydaki askeri kapasitesine ilişkin bugüne kadarki en açık kabullerinden biri oldu.
ABD Uzay Kuvvetleri’nin tanımladığı “uzay kontrolü” kavramı ise dikkat çekici bir başka ayrıntıyı ortaya koydu.
Bu kapasitenin rakiplerin uzaydaki sistemlerini etkisiz hale getirmeye veya kabiliyetlerini sınırlamaya yönelik hem kinetik hem de kinetik olmayan yöntemleri kapsayabileceği belirtildi.
Buna fiziksel müdahalelerin yanı sıra elektronik harp gibi yöntemlerin de dahil olabileceği değerlendiriliyor.
Dolayısıyla söz konusu sistemlerin yalnızca Amerikan uydularını korumaya yönelik savunma araçlarıyla sınırlı olmadığı, gerektiğinde rakip unsurlara karşı kullanılabilecek imkanlar barındırdığı ifade ediliyor.
ABD’nin uzaydaki askeri kapasitesini artırmasının arkasındaki temel gerekçeler arasında Çin ve Rusya’nın uzay programları bulunuyor.
ABD Uzay Kuvvetleri, Çin’in askeri modernizasyon kapsamında uzay ve uzaya karşı kullanılabilecek sistemler geliştirdiğini, Rusya’nın da uzayı gelecekteki çatışmaların önemli alanlarından biri olarak gördüğünü savunuyor.
Washington uzun süredir Pekin ve Moskova’nın düşman uydularını etkisiz hale getirebilecek teknolojiler geliştirdiği konusunda uyarılarda bulunuyor.
Modern ordular açısından uydular; haberleşme, istihbarat, gözetleme ve navigasyon gibi kritik alanlarda hayati rol oynuyor.
ABD’nin yörüngede silah bulundurduğunu açıklamasına Pekin’den sert tepki geldi.
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun, ülkesinin uzayın silahlandırılmasına ve savaş alanına dönüştürülmesine karşı olduğunu belirtti.
Guo, Washington’a uzaydaki askeri kapasitesini genişletmekten ve savaşa hazırlanmaktan vazgeçmesi çağrısında bulundu.
Moskova da ABD’nin açıklamasına tepki gösterdi. Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov, Rusya’nın uzayın silahlardan arındırılması gerektiği yönündeki tutumunu yineledi. Peskov, bu konuda uluslararası iş birliğinin önemine dikkat çekti.
Uzayda silahlanma tartışmasının merkezinde 1967 tarihli Dış Uzay Antlaşması bulunuyor.
Anlaşma, nükleer silahların ve diğer kitle imha silahlarının Dünya yörüngesine yerleştirilmesini yasaklıyor. Ancak konvansiyonel silahların tamamını ya da uydulara karşı kullanılabilecek günümüz teknolojilerini kapsamlı şekilde yasaklayan hükümler içermiyor.
Bu durum, ABD’nin yörüngedeki silah kapasitesini açıkça kabul etmesinin ardından yeni bir tartışmayı beraberinde getirdi.
