Orta Asya'da Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan'ı kapsayan "Orta Asya Gaz Halkası" projesi, bölgenin enerji altyapısını entegre etmeyi amaçlıyor. Bu proje, 15-16 Ekim 2026 tarihlerinde Taşkent'te düzenlenen İkinci Orta Asya Petrol ve Doğalgaz Forumu'nda detaylı bir şekilde ele alındı.
Proje kapsamında, toplam uzunluğu 3.000 kilometreden fazla olan yeni boru hatlarının inşası ve mevcut doğalgaz boru hatlarının modernizasyonu planlanıyor. Bu sayede, bölgedeki doğalgaz iletim sistemlerinin entegrasyonu sağlanarak, mevsimsel arzın daha etkili bir şekilde dengelenmesi ve gaz tedarik güvenliğinin artırılması hedefleniyor.
Projenin maliyeti, ilgili sosyal girişimlerin de dahil edilmesiyle birlikte 10 milyar dolar olarak hesaplanıyor. Bu yatırımın 2 milyar doları yeni hatların inşasına, 3 milyar doları ise mevcut altyapının modernizasyonu ve dijitalleştirilmesine ayrılacak. Önerilen ağın yılda yaklaşık 20 milyar metreküp gaz taşıma kapasitesine ulaşması bekleniyor.
Projenin savunucularından enerji uzmanı Askar İsmailov, bu entegrasyonun bölgedeki gaz rezervleri, altyapı ve talep farklılıklarını dengeleyerek, Türkmenistan'ın yeni pazarlara erişimini, Kırgızistan ve Tacikistan'ın ise alternatif tedarik imkanlarına kavuşmasını sağlayacağını belirtti.
Özbekistan'ın ulusal petrol ve gaz şirketi Uzbekneftegaz, projeye ilgi gösterdiğini ve Çin ile Orta Doğu'dan potansiyel yatırımcılarla görüşmeler yürütüldüğünü açıkladı. Ancak, beş ülkenin tamamını kapsayan nihai bir anlaşma, kesin finansman modeli veya inşaat takvimi henüz kamuoyuna açıklanmadı.
Bu proje, Orta Asya ülkelerinin enerji güvenliğini artırmayı ve bölgesel işbirliğini güçlendirmeyi hedefliyor. Ancak, projenin hayata geçirilmesi için finansman, tedarik miktarları, transit kuralları ve boru hatlarının işletilmesine ilişkin anlaşmaların tamamlanması gerekiyor.
