İnternetten alışveriş yapan tüketiciler, sipariş bahanesiyle platform dışı ödemelere yönlendiriliyor. Uzmanlar, SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta üzerinden gelen IBAN ve ödeme bağlantılarına karşı dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor.
E-ticaret platformlarında yapılan gerçek siparişler, dolandırıcıların yeni yöntemlerinde araç olarak kullanılmaya başlandı. Sipariş sonrasında tüketicilere ulaşan kişiler, çeşitli bahanelerle platform dışına çıkarak IBAN üzerinden ödeme talep ediyor. Uzmanlar, bu tür taleplere karşı tüketicilerin işlemlerini yalnızca platformun resmi kanalları üzerinden yürütmesi gerektiğini belirtiyor.
Bilgiler kötüye kullanılmak için kullanılıyor
Tüketicilerin karşılaştığı yöntemlerden birinde, gerçek bir alışverişe ait sipariş bilgileri kullanılarak ek ödeme isteniyor. "Siparişinizde sorun oluştu," "ürünün fiyatı yanlış girildi" veya "fiyat farkını ödemeniz gerekiyor" gibi gerekçelerle tüketiciler IBAN'a para göndermeye yönlendiriliyor. Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, internet alışverişlerinde kullanılan bu yöntemin, tüketicinin karşısındaki kişinin sipariş detaylarını bilmesi nedeniyle güven oluşturduğunu ifade etti.
Baki, geçmişte özellikle sosyal medya üzerinden yapılan alışverişlerde IBAN ile ödeme yönteminin yaygın olduğunu, bu alışkanlığın dolandırıcılar tarafından da kullanılmaya başlandığını belirtti.
Dolandırıcılar siparişler üzerinden harekete geçiyor
Yöntemlerin zaman içinde değiştiğine dikkat çeken Baki, artık tüketicilerin gerçekten verdiği siparişlerin bilgilerinden yararlanarak para talep edildiğini vurguladı. Baki, şu ifadeleri kullandı: "Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç, tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamaktır. Peki, buna inanan ve mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor; platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler ortaya çıkabiliyor. Vatandaşlara 'bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin' veya 'telefonunuza gelen SMS'lerdeki linklere tıklamayın' uyarısında bulunuyoruz. Zira telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla bu gibi bilgiler dışarıya aktarılabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından dikkat edilmesi gereken önemli bir konudur."
Ödeme işlemleri platform dışına taşınmamalı
Uzmanlar, siparişle ilgili ek ödeme talebiyle karşılaşan tüketicilerin öncelikle işlemi doğrudan e-ticaret platformunun resmi uygulaması veya internet sitesinden kontrol etmesini öneriyor. Baki, ödeme işlemleri de dahil olmak üzere tüm sürecin platform içerisinde yürütülmesi gerektiğinin altını çizdi. Bazı platformların güvenli ödeme sistemlerinin isimleri kullanılarak sahte internet siteleri hazırlandığına da dikkat çekti.
Baki, "Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturuluyor ve bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN'a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Bunun da IBAN'a para göndermekten hiçbir farkı yok." dedi.
Ödeme öncesi kaynak mutlaka doğrulanmalı
Tüketicilerin ödeme yapmadan önce talebin kaynağını resmi kanallardan kontrol etmesi gerektiğini belirten Baki, platform adına iletişime geçen kişinin gerçekten yetkili olup olmadığının doğrulanmasının önemine işaret etti. Baki, "IBAN'ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı; şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması, tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulamasıdır. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar." ifadelerini kullandı.
