Brezilya’nın Amazon bölgesinden 1876’da yaklaşık 70 bin kauçuk ağacı tohumu toplayan İngiliz Henry Alexander Wickham, tohumları İngiltere’ye götürdü. Tohumların bir kısmının daha sonra Asya’ya taşınarak büyük kauçuk plantasyonlarının kurulması, küresel kauçuk üretiminin merkezinin Amazon’dan Asya’ya kaymasında etkili oldu.
Wickham’ın topladığı Hevea brasiliensis tohumları Londra’daki Kew Bahçeleri’ne gönderildi. Burada çimlendirilen tohumlardan elde edilen bitkilerin bir kısmı Malezya ve Seylan’a, günümüzdeki adıyla Sri Lanka’ya taşındı.
70 BİN TOHUMU AMAZON’DAN NASIL ÇIKARDI?
Henry Alexander Wickham, 1876 yılında Amazon’a özgü kauçuk ağacından yaklaşık 70 bin tohum topladı. Tohumlar Atlantik Okyanusu üzerinden İngiltere’ye ulaştırılarak Kew Bahçeleri’ne gönderildi. Burada çimlendirilen tohumların bir kısmı, iklim koşullarının kauçuk yetiştiriciliğine uygun olduğu Asya’daki İngiliz kolonilerine götürüldü.
KAUÇUK O DÖNEMİN EN ÖNEMLİ HAM MADDELERİNDENDİ
Hevea brasiliensis ağacının lateksinden elde edilen doğal kauçuk, Sanayi Devrimi’nin son dönemlerinde önemli bir ham madde haline geldi. Kauçuk; esnekliği ve dayanıklılığı nedeniyle lastiklerin ve çeşitli endüstriyel parçaların üretiminde kullanılıyordu. Bu döneme kadar küresel doğal kauçuk üretimi büyük ölçüde Amazon yağmur ormanlarından sağlanıyordu. Bu durum Brezilya’da kauçuk üretimine dayalı büyük bir bölgesel ekonomi oluşturmuştu.
TOHUMLAR ASYA’YA GİDİNCE NE DEĞİŞTİ?
Kauçuk ağaçlarının Asya’daki plantasyonlarda yetiştirilmeye başlanmasıyla üretim daha büyük ve kontrollü alanlarda gerçekleştirildi. Artan üretimle birlikte maliyetler düşerken Amazon’un küresel kauçuk pazarındaki merkezi konumu zamanla geriledi. Malezya ve Seylan başta olmak üzere Asya’daki plantasyonların büyümesi, dünya kauçuk ticaretinin yönünün değişmesine neden oldu.
70 BİN TOHUM BİYOKORSANLIK TARTIŞMASI BAŞLATTI
Wickham’ın Amazon’dan çıkardığı tohumlar daha sonraki yıllarda biyokorsanlık tartışmalarının tarihi örneklerinden biri haline geldi. Biyokorsanlık, biyolojik kaynakların menşe ülkelerin rızası veya yararı olmadan alınmasını tanımlamak için kullanılan bir kavram olarak öne çıktı. Kauçuk tohumlarının Asya’ya taşınması, yeni üretim merkezlerinin ortaya çıkmasını sağlarken Amazon’un küresel kauçuk ekonomisindeki ağırlığının azalmasına yol açtı. 🌍🌱
