Çin, Xizang (Tibet) Özerk Bölgesi’nin kuzeyindeki Amdo ilçesinde dünyanın en yüksek rakımlı kule tipi güneş termik santralini inşa ediyor. Deniz seviyesinden 4 bin 650 metrenin üzerinde kurulan 100 megavatlık tesisin yılda yaklaşık 255 milyon kilovatsaat elektrik üretmesi hedefleniyor.
Projenin Özellikleri
Nagqu kentine bağlı Amdo ilçesindeki proje, bölgenin ilk kule tipi güneş termik santrali olma özelliğini taşıyor. Yılda 2 bin 800 saatten fazla güneş alan bölgede kurulan tesis, zorlu yüksek rakım koşullarına rağmen güneş enerjisinden günün farklı saatlerinde elektrik üretimini sağlayacak şekilde tasarlandı.
Santralin en dikkat çekici bölümünü yaklaşık 800 bin metrekarelik alana yayılan 15 bin 927 hareketli ayna oluşturuyor. Heliostat adı verilen bu aynaların tamamının kurulumu tamamlandı. Aynalar, gün boyunca Güneş’in hareketini takip ederek ışınları santralin merkezindeki alıcı kuleye yönlendiriyor.
Enerji Depolama ve Üretim Süreci
Tek bir noktada yoğunlaştırılan güneş enerjisi, sistemde kullanılan erimiş tuzu yaklaşık 560 dereceye kadar ısıtıyor. Yüksek sıcaklığa ulaşan erimiş tuzda depolanan enerji daha sonra buhar üretiminde kullanılıyor. Oluşturulan buhar, türbinleri döndürerek elektrik üretimini sağlıyor.
Sistemin klasik güneş panellerinden önemli bir farkı, enerjiyi yalnızca Güneş gökyüzündeyken üretmek zorunda olmaması. Tesiste yaklaşık 8 saatlik termal enerji depolama kapasitesi bulunuyor. Gün içinde ısıtılan erimiş tuz sayesinde güneş battıktan sonra da elektrik üretiminin sürdürülebilmesi amaçlanıyor.
Çevresel Faydalar
Projenin tamamlandığında yılda yaklaşık 255 milyon kilovatsaat elektrik üretmesi bekleniyor. Bu üretimin Amdo ilçesi ve çevresindeki yaklaşık 50 bin hanenin elektrik ihtiyacına katkı sağlaması ve özellikle kış aylarında kuzey Tibet elektrik şebekesinde yaşanan arz sorunlarını azaltması hedefleniyor.
Santral sayesinde her yıl yaklaşık 60 bin ton standart kömür kullanımının önüne geçilebileceği ve yaklaşık 165 bin ton karbondioksit salımının engellenebileceği hesaplanıyor. 🌱
Zorluklar ve Gelecek Planları
Yüksek rakım, düşük sıcaklık ve kuvvetli rüzgarlar, projenin inşasını ve işletmesini zorlaştıran başlıca etkenler arasında yer alıyor. Bu nedenle tesiste kullanılan ekipmanlar ve kontrol sistemleri, bölgenin sert iklim koşullarına uygun şekilde geliştirildi.
Yaklaşık 2,04 milyar yuan yatırımla hayata geçirilen projenin 2026 yılında elektrik şebekesine bağlanması planlanıyor. Tesis faaliyete geçtiğinde yalnızca Xizang’ın temiz enerji kapasitesini artırmakla kalmayacak, aynı zamanda aşırı yüksek rakımlarda büyük ölçekli güneş termik santrallerinin işletilebilmesi için önemli bir örnek oluşturacak. ☀️
