ABD’nin Virginia ile Kuzey Carolina eyaletleri arasındaki Great Dismal Swamp bölgesinde, yıllar önce bataklığı kurutmak amacıyla açılan kanalların önüne bentler inşa ediliyor. Böylece suyun bölgeden uzaklaşması engellenerek bataklık, eski su seviyesine geri getiriliyor.
Çalışmalar, Virginia ile Kuzey Carolina sınırındaki Great Dismal Swamp Ulusal Yaban Hayatı Koruma Alanı'nda gerçekleştiriliyor. ABD Balık ve Yaban Hayatı Servisi, yaklaşık 240 kilometrelik eski drenaj kanallarına 46 bent ve kapak yerleştirdi. Amacı, geçmişte kuruyan bataklık toprağını yeniden suya kavuşturmak ve bölgenin doğal yapısını geri kazandırmak.
Great Dismal Swamp, geçmişte yaklaşık 1 milyon dönümlük çok daha büyük bir bataklık alanının parçasıydı. Ancak yaklaşık iki yüzyıl boyunca kereste taşımak ve araziyi kullanıma açmak için bölgede uzun drenaj kanalları kazıldı. Bu kanallar, bataklıktaki suyu dışarı taşıdığı için zamanla su seviyesi düştü ve toprak kurumaya başladı.
Şimdi bu sistem tersine çevriliyor. Eski kanalların belirli noktalarına suyun önünü kesen küçük bentler ve açılıp kapanabilen kapaklar yerleştiriliyor. Böylece yağmurla ve çevreden gelen su doğrudan bölgeden uzaklaşmıyor, bataklıkta tutuluyor.
Kapaklar, su miktarına göre ayarlanabiliyor. Kurak dönemlerde suyun çıkışı azaltılıyor, yoğun yağışlarda ise fazla suyun kontrollü şekilde geçmesine izin veriliyor. Böylece bataklık tamamen su altında bırakılmadan, geçmişteki doğal su seviyesine yaklaştırılıyor.
Great Dismal Swamp'ın altında, turba adı verilen ve uzun yıllar boyunca biriken bitki kalıntılarından oluşmuş karbon bakımından zengin bir toprak bulunuyor. Bu toprak su altında ya da suya doygun kaldığında içindeki bitki kalıntıları yavaş parçalanıyor ve karbon toprakta kalıyor.
Su seviyesi düştüğünde ise turba kurumaya başlıyor. Hava toprağın içine girdikçe bitki kalıntıları daha hızlı parçalanıyor ve depolanan karbon atmosfere karışabiliyor. Kuruyan turba, aynı zamanda kolay tutuşabildiği için bölgede yangın riskini artırıyor.
Kanallardaki suyun kaçmasının engellenmesi, bu nedenle iki önemli fayda sağlıyor. Bataklığın doğal yapısı geri kazanılırken, turba toprağının kuruması da önleniyor. Çalışmalar sonucunda bölgedeki turbalıkların yılda yaklaşık 200 bin metrik ton karbonu toprakta tuttuğu hesaplanıyor.
Benzer bir yöntem, Kuzey Carolina'daki Pocosin Lakes Ulusal Yaban Hayatı Koruma Alanı'nda da uygulanıyor. Burada da eski drenaj kanallarından suyun çıkışı azaltılarak, 37 bin dönümden fazla turbalık alanın doğal su seviyesine kavuşması sağlandı.
🌱💧
