1992-1995 Bosna Savaşı'nda işlediği soykırım suçlarından müebbet hapse mahkûm edilen "Bosna Kasabı" lakaplı eski Sırp general Ratko Mladić, Lahey'deki Birleşmiş Milletler gözaltı merkezinde hayatını kaybetti. Mladić, Srebrenitsa'da 8 bin kişinin katledilmesini denetlemekten suçlu bulunmuştu.
1992-95 Bosna Savaşı’nda işlediği soykırım suçundan ömür boyu hapis cezasına çarptırılan eski Sırp general Ratko Mladić, 84 yaşında Lahey’deki Birleşmiş Milletler gözaltı merkezinde hayatını kaybetti. 2021 yılında Lahey’deki Birleşmiş Milletler mahkemesi, savaş sırasında işlediği soykırım, savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar nedeniyle 2017’de verilen müebbet hapis cezasına karşı yaptığı temyiz başvurusunu reddetmişti.
2011'de yakalanana kadar on yıl boyunca kaçak hayatı süren Mladić, siyasi kanatta eski Yugoslavya Cumhurbaşkanı Slobodan Milošević ve eski Bosnalı Sırp lider Radovan Karadžić'in önderlik ettiği soykırımcı üçlünün askeri yüzüydü. Müslümanları bölgeden sürmek amacıyla yürütülen kampanyanın bir parçası olarak, sözde BM koruması altındaki Srebrenica bölgesinde 10 binden fazla erkek ve çocuğun katledilmesini bizzat denetlediği gerekçesiyle soykırım suçundan suçlu bulundu.
Eski Bosnalı Sırp ordu komutanı Ratko Mladić, Bosna Savaşı sırasında 10 binin üzerinde kişinin hayatını kaybettiği üç yıllık Saraybosna kuşatması ile 8 binden fazla Boşnak erkek ve çocuğun katledildiği Srebrenitsa katliamından sorumlu tutuluyordu. Yaptığı katliamları "Türklerden intikam almak için" gerçekleştirdiğini söyleyen Mladić, 1990'ların en korkunç insanlık suçlarına imza attı.
Bu suçların başında Srebrenitsa kentinin katledilmesi yer alıyor. Mladić'in emriyle çocuk ve yaşlılar dahil binlerce kişi katledildi. Saraybosna'nın 80 kilometre kuzeyinde yer alan ve Birleşmiş Milletler koruması altındaki güvenli bölge olan Srebrenitsa kenti, Temmuz 1995'te Mladić komutasındaki güçler tarafından ele geçirilmişti. Şehir meydanında Boşnak çocuklara şeker dağıtırken görüntülenen Mladić'in güçleri, 12 ila 77 yaşları arasındaki binlerce erkek ve çocuğu topladı.
Takip eden beş gün içinde 7 binden fazla kişi, 10'arlı gruplar halinde kurşuna dizildi ve sonra da buldozerlerle toplu mezarlara gömüldü. Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi, 24 Temmuz 1995'te Mladić hakkında soykırım, insanlığa karşı suçlar ve Saraybosna'daki sivillere yönelik keskin nişancı saldırıları nedeniyle iddianame hazırladı. 16 Kasım 1995'te ise suçlamalar Srebrenitsa saldırısını da kapsayacak şekilde genişletildi. Aynı yılın sonlarında savaş sona erdi.
Karar üzerine mahkemeden kaçan Mladić, Sırbistan'da yıllarca gizlice yaşadı. Eski Yugoslavya Başkanı Slobodan Milošević'in açık desteği ve koruması altında korumalarıyla birlikte Belgrad'da restoranlara, futbol maçlarına ve at yarışlarına rahatça katılan firari komutan Ratko Mladić, Milošević'in 2000 yılında iktidardan düşmesi ve ardından tutuklanmasıyla risk altına girdi. Sonraki on yılı Sırbistan'daki sığınaklarda giderek azalan bir destekçi grubuyla geçiren Mladić için çember, Sırbistan üzerindeki uluslararası baskının artması sonucu Ekim 2004'te eski yardımcılarının savaş suçları mahkemesine teslim olmaya başlamasıyla daraldı.
Polis ekipleri 26 Mayıs 2011'de Lazarevo'ya baskın düzenleyerek Mladić'in evini kuşattı. Asla canlı teslim olmayacağına dair yemin etmiş olmasına rağmen, 69 yaşındaki Mladić görevliler içeri girdiğinde sessizce teslim oldu. Soykırım da dahil olmak üzere 11 ayrı suçlamayla 2012 yılında Lahey'de yargılanmaya başlayan Mladić için mahkeme, yargılama tamamlanmadan ölmesinden endişe ederek hakkındaki davayı küçülttü. Sağlık durumu kötü olan ve hareket etmekte güçlük çeken Mladić, duruşmada "Çok yaşlıyım. Her geçen gün daha da düşkünleşiyor ve zayıflıyorum" diyerek mazaret sundu.
Buna rağmen mahkemede hakime hakaretler yağdırarak dikkat çeken Mladić, kana susamış general kişiliğinden ödün vermedi. Ancak bu tavırları, Mladić'e yardımcı olmadı. Katliamcı general müebbet hapis cezasına çarptırıldı ve cezasını Lahey'deki merkezde çekmeye başladı. Defalarca temyiz başvurusunda bulunan general, her seferinde reddedildi. Sonunda 84 yaşında hayatını kaybetti.
😢
