Türkiye'de tarım sektörü, son yıllarda yapay zeka destekli analizlerle daha verimli hale gelmektedir. Bu analizler, üreticilere yüksek kâr potansiyeli sunan ürünleri belirlemede yardımcı olmaktadır. Öne çıkan üç ürün, kuşkonmaz, yaban mersini ve tıbbi aromatik otlardır.
Kuşkonmaz, özellikle iç pazarda yüksek talep görmekte ve lüks tüketim kanallarında arz açığı nedeniyle değer kazanmaktadır. Fide olarak ekildiğinde, ilk sezon kök gelişimini tamamlayarak ikinci yıldan itibaren her bahar sürgün vermeye başlar. Bir kez ekildiğinde, aynı tarladan 12 ila 15 yıl boyunca aralıklı olarak ürün alınabilir. Toptan satışlarda kilogram fiyatı 600 TL ile 1.500 TL arasında değişirken, doğrudan perakende ve restoran satışlarında kilogram başına 750 TL ile 1.000 TL ve üzerinde fiyatlarla alıcı bulmaktadır.
Yaban mersini, "süper gıda" olarak sınıflandırılmakta ve saksıda veya topraksız tarım yöntemiyle ekildiğinde ilk yıldan itibaren meyve vermeye başlamaktadır. Dönüm başına düşen fidan sayısı ve yüksek verimiyle dikkat çeken bu ürün, toptan dökme satışlarda kilogram başına 420 TL civarından işlem görmekte, taze paketli veya organik perakende satışlarında ise kilogram başına 700 TL ile 1.000 TL arasında değer kazanmaktadır. Sezon dışı dönemlerde 125 gramlık paketler üzerinden yapılan satışlarda ise kilogram karşılığı 2.400 TL seviyelerine kadar tırmanabilmektedir.
Tıbbi ve aromatik otlar, risk oranı en düşük ve katma değeri en yüksek ürün grubu olarak öne çıkmaktadır. İngiliz lavantası, tıbbi papatya ve biberiye gibi çok yıllık otlar, ekildikten sonraki ilk sezonda hızla büyüyüp hemen ilk hasadı vermektedir. Kurutulup veya işlenerek satıldığında fire ve bozulma riski neredeyse sıfıra inmektedir. Taze ot fiyatı daha mütevazı olsa da, kurutulmuş çiçek ve yaprak olarak satıldığında kilogram başına 350 TL ile 1.000 TL arasında değer kazanmaktadır. İşlenip distilasyon yöntemiyle uçucu yağı çıkarıldığında ise elde edilen kaliteli yağın litresi 3.000 TL ile 10.000 TL üzerinde alıcı bulabilmektedir.
Yapay zeka modelleri, bu ürünlerden maksimum kârı elde etmek için mahsulü dökme olarak toptancıya vermek yerine paketleyerek doğrudan restoranlara, aktarlara veya e-ticaret kanallarına sunmanın kazancı katlayacağına dikkat çekmektedir. Bu strateji, üreticilerin gelirlerini artırmada önemli bir rol oynamaktadır.
