ABD'nin Michigan eyaletinde, güneş ışığının ulaşmadığı yüzlerce metre derinlikteki kaya katmanlarında beklenmedik bir yaşam alanı keşfedildi. Bilim insanları, 247 ila 556 metre derinlikteki sularda binlerce mantar hücresi tespit ederek yeraltındaki yaşamın düşünülenden çok daha çeşitli olduğunu ortaya koydu.
Michigan Üniversitesi'nden Önemli Araştırma
Michigan Üniversitesi öncülüğündeki ekip, Michigan Havzası'ndaki Antrim Shale adlı kaya oluşumunda bulunan altı gaz kuyusundan su örnekleri topladı. İncelenen kayaçların oluşum tarihi yaklaşık 359 ila 383 milyon yıl öncesine, Geç Devoniyen dönemine kadar uzanıyor.
Araştırmacılar, her kuyudan yaklaşık 80 litre su alarak mikroskobik yaşamı incelemeye başladı. Analizlerde bir mililitre suda toplam 41 bin ila 69 bin mikrobiyal hücre bulundu. Bunların 4 bin 200 ila 6 bin 800'ünün mantar hücresi olduğu belirlendi.
Mantarların Yeraltındaki Rolü
Sonuçların dikkat çeken yönlerinden biri, mantarların yeraltındaki toplam mikrobiyal yaşam içinde önemli bir paya sahip olmasıydı. Araştırmacıların hesaplamalarına göre mantarlar, incelenen ortamda mikrobiyal biyokütlenin yaklaşık beşte birini oluşturuyor. Tespit edilen mantar biyokütlesinin yüzde 99'dan fazlasının ise alışılmış uzun mantar lifleri yerine tek hücreli yapılardan meydana geldiği görüldü.
Ekip, laboratuvar ortamında 205 mantar izolatı yetiştirmeyi de başardı. Genetik incelemeler sonucunda bu izolatlar 67 ayrı grupta toplandı. Daha geniş DNA analizlerinde ise altı farklı mantar şubesine ait 689 operasyonel taksonomik birim tespit edildi.
İncelenen örneklerin bir bölümü bilinen mantarlarla tam olarak eşleştirilemedi. Laboratuvarda yetiştirilen gruplardan 13'ünün bilim için daha önce tanımlanmamış mantar taksonları olabileceği değerlendiriliyor. Ancak bunların yeni tür olduğunun kesinleşmesi için ayrıntılı taksonomik çalışmalar yapılması gerekiyor.
Karbon Dönüşümündeki Olası Rolü
Araştırmacılar ayrıca, yüzeyde dayanıklı organik maddeleri parçalayabildiği bilinen mantar gruplarının yeraltında da bulunduğunu belirledi. Bu durum, mantarların milyonlarca yıllık kayaçlarda depolanan organik karbonun dönüşümünde rol oynayabileceği ihtimalini gündeme getirdi. Antrim Shale, mikrobiyal süreçlerle oluşan metan açısından da önemli bir jeolojik bölge olarak biliniyor.
Ancak bilim insanları, mantarların yeraltındaki görevlerinin henüz kesin olarak ortaya konulmadığını vurguluyor. Bulgular, bu canlıların karbon döngüsüne katkıda bulunabileceğini gösterse de hangi türlerin aktif olduğu ve karbonu tam olarak nasıl dönüştürdüğü konusunda yeni araştırmalara ihtiyaç var. 🌱🔍
